Laganefnd

Við gerð umsagnar um frumvarpið hefur verið gætt að lögskýringargögnum við 2. mgr. 74. stjórnarskrár, sbr. 12. gr. laga nr. 97/1995. Einnig hefur verið gætt að ákvæðum laga nr. 55/1980 um starfskjör launafólks og skyldutryggingu lífeyrisréttinda, eins og þau eru nú, m.a. eftir breytingu 1997 samhliða setningu laga nr. 129/127 um skyldutryggingu lífeyrissjóða og starfsemi lífeyrissjóða.

Óháð því hvaða skoðun laganefndarmenn hafa á því, sem flutningsmaður kallar dulbúna skyldu til aðildar að stéttarfélögum, verður ekki framhjá því litið að önnur löggjöf, einkum lög nr. 55/1980, felur einnig að nokkru leyti í sér hvatningu til aðildar að stéttarfélagi, er þar sérstaklega vísað til 1. mgr. 6. gr. Geta verður og þess, að Alþýðusamband Íslands gerði eftir breytingar á stjórnarskrá 1995 sérstakt átak, einkum með breytingum á lögum sínum, til þess að koma í veg fyrir, að í lögum stéttarfélaga væri fólgin aðildarskylda. Ekki verður heldur litið framhjá því, að í mjög mörgum kjarasamningum er kveðið á um forgangsrétt félaga í viðkomandi stéttarfélagi til vinnu samkvæmt kjarasamningi. Deilt hefur verið um það, hvort slík almenn forgangsréttarákvæði stæðust ákvæði 2. mgr. 74. gr. stjórnarskrár, en á það hefur ekki reynt fyrir Hæstarétti. 

Ekki verður undan því vikizt að fallast á þau sjónarmið flutningsmanns, að 7. gr. laga nr. 94/1986 sé barn síns tíma og ekki í samræmi við réttarþróun á þeim tíma sem liðinn er. Hæpið er þó að breyta lögum um kjarasamninga opinberra starfsmanna einum sér, án þess að jafnframt fari fram endurskoðun á annarri löggjöf.